*Γράφει η κυρία Δήμητρα Σιγάλα, Ψυχολόγος
Πολλές παρατηρήσεις ή ιδέες έχουν ξεκινήσει από την αρχαιότητα και συνεχίζουν να εξελίσσονται έως σήμερα. Μία από αυτές είναι η συμπερίληψη του αλόγου σε θεραπευτικές διαδικασίες που αφορούν τον άνθρωπο. Από τον Ιπποκράτη έως τον Charles Chassaignac1 και την Olive Sands2 και από τον Boris Levinson, ο οποίος καθιέρωσε επιστημονικά την ψυχοθεραπεία με την βοήθεια ζώων, έως τον Greg Kersten, ο οποίος μετέτρεψε την σχέση ανθρώπου και αλόγου σε ένα θεραπευτικό εργαλείο, το άλογο υπήρξε και συνεχίζει να είναι ένας από τους σημαντικότερους βοηθούς και συνοδοιπόρους του ανθρώπου σε κάθε θεραπευτική διαδικασία.
Σήμερα, οι υπηρεσίες με την βοήθεια ιπποειδών (Equine-Assisted Services – EAS), είναι ένας όρος-ομπρέλα που χρησιμοποιείται, για να περιγράψει δραστηριότητες, οι οποίες περιλαμβάνουν το άλογο ως βασικό σημείο αναφοράς συμβάλλοντας στην ανθρώπινη ψυχική και σωματική υγεία. Η Ψυχοθεραπεία με την βοήθεια ιπποειδών (Equine-Assisted Psychotherapy – EAP) αποτελεί μέρος της θεραπευτικής κατηγορίας αυτών των υπηρεσιών.
Τα τελευταία χρόνια έχει αυξηθεί σημαντικά το επιστημονικό ενδιαφέρον γύρω από τις συγκεκριμένες υπηρεσίες λόγω των θετικών αποτελεσμάτων που παρουσιάζουν στην προαγωγή της ψυχικής, συναισθηματικής και κοινωνικής ευημερίας, ιδιαίτερα μεταξύ παιδιών και εφήβων.
ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ
Χάρη στην ευαισθησία που παρουσιάζουν τα άλογα στην μη λεκτική συμπεριφορά και επικοινωνία, καθώς και στην ικανότητα τους να «απαντούν» άμεσα σε αυτήν, οι έφηβοι παρουσιάζουν αύξηση της αυτεπίγνωσης και της ικανότητας αυτορρύθμισης μέσω της ψυχοθεραπείας με την βοήθεια ιπποειδών. Με λίγα λόγια, μέσω των συνεδριών αυξάνεται η ικανότητα τους για αναγνώριση και έλεγχο των σκέψεων και των συναισθημάτων τους, δεξιότητες ιδιαίτερα χρήσιμες κατά την περίοδο της εφηβείας, όπου ο προμετωπιαίος φλοιός στον εγκέφαλο βρίσκεται σε πλήρη αναδιαμόρφωση.
Ακόμη, ιδιαίτερα χρήσιμη αποδεικνύεται η συγκεκριμένη μορφή ψυχοθεραπείας στην θεραπεία του τραύματος, αφού αρκετά συχνά υπάρχει δυσκολία στην δημιουργία μιας υγιούς θεραπευτικής σχέσης μεταξύ θεραπευτή και θεραπευόμενου. Με την συνδρομή των αλόγων στην ψυχοθεραπευτική διαδικασία, η δυσκολία αυτή γεφυρώνεται ανοίγοντας νέους δρόμους προσέγγισης και επικοινωνίας.
Γενικότερα, η εφαρμογή της συγκεκριμένης ψυχοθεραπευτικής μεθόδου (EAP) σε νεαρά ή ενήλικα άτομα που παρουσιάζουν καταθλιπτική ή αγχώδη συμπτωματολογία στο παρόν, καθώς και σε άτομα που έχουν βιώσει οποιαδήποτε μορφή κακοποίησης στο παρελθόν αποδεικνύεται ιδιαίτερα θεραπευτική. Μέσω αυτής, παρατηρείται σημαντική αύξηση της αυτοεκτίμησης και της αυτοαποτελεσματικότητας, σωστότερη ρύθμιση του συναισθήματος, ανάπτυξη δεξιοτήτων προσαρμογής, καθώς και βελτίωση της κοινωνικής τους λειτουργικότητας.
Γιατί παρατηρούνται, όμως, τόσο θετικά αποτελέσματα από την ψυχοθεραπεία με την βοήθεια ιπποειδών; Τα αίτια δεν είναι συγκεκριμένα, αλλά πολυπαραγοντικά. Νευροβιολογικά, παρατηρείται ότι μετά από την συναναστροφή με άλογα, το άτομο παρουσιάζει συχνά απελευθέρωση ωκυτοκίνης (ορμόνη «της αγάπης ή της οικειότητας»), καθώς και αναστολή παραγωγής κορτιζόλης, ορμόνη η οποία ρυθμίζει την αντίδραση στο στρες. Ακόμη, μετά από τις συνεδρίες παρατηρείται μείωση του καρδιακού ρυθμού (χαλάρωση) και ενδιάμεσα των συνεδριών βελτίωση της ποιότητας του ύπνου. Όσον αφορά ψυχολογικούς παράγοντες, η επαφή με το άλογο κατά την ψυχοθεραπευτική διαδικασία ενισχύει τους μηχανισμούς μη απειλητικής προσκόλλησης στο άτομο, αφού το άλογο δεν κρίνει και δεν αξιολογεί. Αντιθέτως, καθρεφτίζει, με αποτέλεσμα να ενισχύεται η αυτεπίγνωση σε συναισθηματικό επίπεδο. Επίσης, το άλογο λειτουργεί ως «τρίτος» στην ψυχοθεραπεία, μειώνοντας την αντίσταση.
Φυσικά, κάθε άνθρωπος είναι διαφορετικός στον τρόπο με τον οποίο λειτουργεί, επικοινωνεί, καταλαβαίνει και συναναστρέφεται. Επομένως, η εγκυρότητα και αξιοπιστία των ερευνητικών δεδομένων σχετικά με τα αποτελέσματα μίας ψυχοθεραπευτικής προσέγγισης, δεν συνεπάγεται αυτόματα την εμφάνισή τους σε όλους τους ανθρώπους με τον ίδιο τρόπο. Το υποκειμενικό στοιχείο είναι ιδιαιτέρως έντονο σε κάθε ψυχοθεραπευτική διαδικασία και τα θετικά της αποτελέσματα εξαρτώνται τόσο από την ίδια την διαδικασία και την θεραπευτική σχέση, όσο και από την προσωπική δέσμευση κάθε θεραπευόμενου σε αυτήν. Εξάλλου, ο κάθε άνθρωπος έχει πάντοτε τη δική του, μοναδική ιστορία να διηγηθεί!
Διαβάστε επίσης
Σε ποια ηλικία είμαστε στα καλύτερά μας – Έρευνα δείχνει μετά τα 50
Σε ποια χώρα ο 1 στους 3 νέους μένει ακόμα στο πατρικό του – Πόσο «μαμάκηδες» είναι οι Έλληνες
Αναπαραγωγή άρθου από εδώ
