*Από την Αγγελική Κολοκυθά, Ψυχολόγο, Συστημική – Οικογενειακή Ψυχοθεραπεύτρια
Από την αρχαιότητα ακόμη έχει αναδειχθεί η αξία της φιλίας μέσα από τη σκέψη φιλοσόφων, όπως ο Αριστοτέλης, ο οποίος τη θεωρούσε υπέρτατη αξία και «βασικό υλικό» για την ευτυχία των ανθρώπων. Είναι διαπιστωμένο από επιστημονικές έρευνες ότι το να έχουμε καλούς φίλους λειτουργεί προστατευτικά για την ψυχική υγεία και προσφέρει μια αίσθηση νοήματος και σκοπού στη ζωή. Αντιθέτως, ένα φτωχό κοινωνικό δίκτυο μπορεί να λειτουργήσει αρνητικά για την ψυχοσωματική υγεία.
Η αλήθεια είναι ότι η φιλία αποτελεί εγγενή ανθρώπινη ανάγκη και, ως εκ τούτου, δεν μπορεί να εκλείψει από τη ζωή μας. Μπορεί, ωστόσο, να υποστεί μεταβολές ανάλογα με τις κοινωνικές συνθήκες κάθε εποχής.
ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ
Σήμερα φαίνεται ότι έχει διαφοροποιηθεί, έστω και ελαφρώς, ο τρόπος με τον οποίο αντιμετωπίζουμε αυτή την πολύτιμη σχέση, καθώς το άγχος και οι γρήγοροι ρυθμοί της καθημερινότητας συχνά μας ωθούν σε πιο επιφανειακές και σύντομες συναναστροφές. Με απλά λόγια, οι ρυθμοί ζωής, οι συχνοί περισπασμοί και το διαρκές άγχος επηρεάζουν το πόσο διαθέσιμοι και ανοιχτοί είμαστε για να σχετιστούμε ουσιαστικά με τους άλλους.
Επιπλέον, η φιλία συχνά μπαίνει σε δεύτερη μοίρα μπροστά, για παράδειγμα, στη δημιουργία οικογένειας ή στην επιδίωξη της επαγγελματικής αποκατάστασης. Ετσι, η αξία της και η θέση της στην προσωπική μας ιεράρχηση μεταβάλλονται με το πέρασμα του χρόνου.
Δεν αποκλείεται, βέβαια, να συμβεί και το αντίστροφο: η φιλία να βρεθεί στην πρώτη θέση των προτεραιοτήτων μας. Στη σύγχρονη εποχή, όπου ο θεσμός του γάμου έχει σε μεγάλο βαθμό αμφισβητηθεί και η δημιουργία οικογένειας δεν αποτελεί πλέον αυτονόητο στόχο ή πηγή κοινωνικής ολοκλήρωσης, πολλοί άνθρωποι στρέφονται στο δίκτυο των φίλων τους. Εκεί αναζητούν υποστήριξη, ανακούφιση, αλλά και συνοδοιπόρους στις εμπειρίες της ζωής τους.
Παράλληλα, ακόμη και όσοι έχουν επενδύσει στην οικογένεια, συχνά διαπιστώνουν με τον χρόνο ότι δεν αρκούνται μόνο στους ρόλους του συντρόφου ή του γονέα. Επιθυμούν να διατηρήσουν -ή να επανασυνδεθούν με- τους φίλους τους, προσθέτοντας στη ζωή τους τον ρόλο του φίλου δίπλα στους υπόλοιπους σημαντικούς ρόλους τους.
Μυστικό της ευημερίας
Βλέπουμε, λοιπόν, ότι, με τον έναν ή τον άλλον τρόπο οι φίλοι πρωταγωνιστούν στη ζωή μας και η φιλία αποτελεί κεντρικό άξονα της ευημερίας μας. Είναι ένα ψυχικό καταφύγιο, ένας χώρος όπου βρίσκουμε φροντίδα, γαλήνη και οικειότητα, αλλά και μια πολύτιμη σύνδεση με τα πιο ανέμελα κομμάτια του εαυτού μας.
Η διατήρηση ζεστών και αυθεντικών φιλικών σχέσεων είναι δείκτης ψυχικής υγείας και ποιότητας ζωής. Παραμένει, ωστόσο, το ερώτημα: πόσο χώρο αφήνουμε στη ζωή μας για να ανθήσει η φιλία και πόσο διατεθειμένοι είμαστε να προσπαθήσουμε για να τη διατηρήσουμε;
Σήμερα η τεχνολογία μάς παρέχει πλήθος δυνατοτήτων επικοινωνίας με τα αγαπημένα μας πρόσωπα. Είναι, όμως, αρκετό ένα μήνυμα, μια βιντεοκλήση ή ένα email για να διατηρηθεί ζωντανός ο δεσμός της φιλίας;
Η καθημερινότητα δείχνει ότι έχουμε περισσότερο από ποτέ την ανάγκη να υπερασπιστούμε τις φιλικές μας σχέσεις και να μην επαναπαυόμαστε στις ψηφιακές διευκολύνσεις. Η αλληλεπίδραση στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης -τα αστεία βίντεο, τα likes και τα emojis- δημιουργούν την αίσθηση της επικοινωνίας. Και πράγματι, αποτελούν μια στιγμιαία μορφή επαφής. Ωστόσο, δεν συνιστούν ουσιαστική και βαθιά επικοινωνία και σίγουρα δεν αρκούν για να διατηρήσουν ζωντανή μια φιλία.
Η φιλία, όπως κάθε σχέση, χρειάζεται ενεργή παρουσία και φροντίδα για να μη σβήσει. Αυτό δεν σημαίνει κόπο που εξαντλεί, αλλά συνειδητή επένδυση χρόνου και ενδιαφέροντος. Είναι σημαντικό να παίρνουμε πρωτοβουλίες και να δημιουργούμε κοινές εμπειρίες: ένα κάλεσμα για φαγητό, καφέ ή ποτό, έστω και αραιά, μπορεί να μας φέρει πιο κοντά.
Μέσα από αυτές τις συναντήσεις έχουμε την ευκαιρία να μοιραστούμε όσα μας απασχολούν, να εκφράσουμε βαθύτερες σκέψεις και να αναζωογονήσουμε τη σχέση μας.
Αν επιθυμούμε να απολαμβάνουμε τα πολύτιμα αγαθά αυτής της ζωογόνου σύνδεσης, δεν θα πρέπει να επαναπαυόμαστε στα χρόνια της φιλίας ή στην αγάπη που ήδη υπάρχει από παλιά. Διαφορετικά, δημιουργείται η ψευδαίσθηση ότι η σχέση θα λειτουργεί «αυτόματα».
Ας δούμε, λοιπόν, την επικοινωνία ως ένα κομμάτι γης που καλλιεργείται και τη φιλία ως ένα δέντρο που χρειάζεται φροντίδα. Ας τη φροντίσουμε, ας την προστατεύσουμε, ας την ενισχύσουμε όπου χρειάζεται και ας της δώσουμε τον χρόνο που της αξίζει. Τότε είναι που θα απολαύσουμε τους πιο ώριμους και γλυκούς καρπούς της.
Διαβάστε επίσης
Το βασικό συστατικό της ευτυχίας – Δείτε αν υπάρχει στη ζωή σας
Από τι εξαρτάται η ικανοποίησή μας από τη ζωή;
Αναζητάτε την ευτυχία; Τότε σταματήστε να περιμένετε αυτά τα 5 πράγματα από τους άλλους
Το άρθρο δημοσιεύθηκε στο τεύχος ν.15 του ygeiamou που κυκλοφόρησε με ΤΟ ΘΕΜΑ την Κυριακή 24/5
Αναπαραγωγή άρθου από εδώ
