Ένα βακτήριο που είναι γνωστό κυρίως για τη σχέση του με το πεπτικό έλκος και τον καρκίνο του στομάχου βρίσκεται τώρα στο επίκεντρο μιας διαφορετικής επιστημονικής συζήτησης. Ο λόγος για το ελικοβακτηρίδιο του πυλωρού (H. pylori), που σύμφωνα με νεότερη ανάλυση, μπορεί να συνδέεται και με ένα σημαντικό ποσοστό των περιστατικών καρκίνου του παχέος εντέρου.
Ειδικότερα, σύμφωνα με τα ευρήματα, που δημοσιεύθηκαν στο eGastroenterology, η έκθεση στο ελικοβακτηρίδιο του πυλωρού θα μπορούσε, σύμφωνα με τις συγκεντρωτικές εκτιμήσεις των ερευνητών, να σχετίζεται με περίπου 1 στα 5 περιστατικά καρκίνου του παχέος εντέρου παγκοσμίως.
Ένα γνωστό βακτήριο με διαφορετικό ρόλο
Το βακτήριο H. pylori είναι ένα από τα πιο γνωστά βακτήρια του ανθρώπινου πεπτικού συστήματος. Μπορεί να παραμένει στο στομάχι για χρόνια και η χρόνια λοίμωξη έχει συνδεθεί με γαστρίτιδα, πεπτικό έλκος και καρκίνο του στομάχου. Μάλιστα, έχει ταξινομηθεί ως καρκινογόνος παράγοντας Ομάδας 1 για τον άνθρωπο, καθώς η αιτιώδης σχέση του με τον καρκίνο του στομάχου θεωρείται τεκμηριωμένη.
ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ
Για τον καρκίνο του παχέος εντέρου, ωστόσο, η εικόνα είναι διαφορετική. Τα τελευταία χρόνια έχουν συσσωρευτεί ενδείξεις για πιθανή σύνδεση, χωρίς μέχρι στιγμής να έχει αποδειχθεί ότι το βακτήριο αποτελεί άμεση αιτία της νόσου, σύμφωνα με τους ερευνητές. Η διερεύνηση αυτής της συσχέτισης έχει ιδιαίτερη σημασία, καθώς ο καρκίνος του παχέος εντέρου αποτελεί μία από τις σημαντικότερες αιτίες θανάτου από καρκίνο παγκοσμίως.
Πού εστίασε η μελέτη;
Οι ερευνητές συγκέντρωσαν και ανέλυσαν δεδομένα από προηγούμενες μελέτες, εξετάζοντας παράγοντες όπως η ηλικία και το φύλο, η γεωγραφική περιοχή, ο τρόπος διάγνωσης της λοίμωξης, η πρόσβαση σε οργανωμένο προσυμπτωματικό έλεγχο για τον καρκίνο του παχέος εντέρου και η εφαρμογή θεραπείας για την εκρίζωση του βακτηρίου.
Στην ευρύτερη ανάλυση συμπεριλήφθηκαν 43 μελέτες με συνολικά 48.694.403 ανθρώπους. Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι όσοι είχαν εκτεθεί στο H. pylori παρουσίαζαν 1,6 φορές μεγαλύτερο κίνδυνο καρκίνου του παχέος εντέρου σε σχέση με όσους δεν είχαν εκτεθεί. Με βάση τα συγκεντρωτικά δεδομένα, οι ερευνητές υπολόγισαν ότι περίπου το 22% των περιστατικών θα μπορούσε να σχετίζεται με την έκθεση στο βακτήριο. Όταν, όμως, η ανάλυση περιορίστηκε σε 14 πληθυσμιακές μελέτες και μελέτες κοόρτης, η αντίστοιχη εκτίμηση μειώθηκε στο 12%.
Η διαφορά αυτή αποτελεί έναν σημαντικό λόγο για τον οποίο τα αποτελέσματα χρειάζονται προσεκτική ερμηνεία. Πιο συγκεκριμένα, όταν τα δεδομένα αναλύθηκαν ανά γεωγραφική περιοχή και χώρα, η περιοχή του Δυτικού Ειρηνικού και η Μογγολία εμφάνισαν τα υψηλότερα εκτιμώμενα ποσοστά περιστατικών που ενδέχεται να συνδέονται με την έκθεση στο H. pylori, 25% και 36% αντίστοιχα. Η Κίνα, από την άλλη πλευρά, κατέγραψε τον μεγαλύτερο απόλυτο αριθμό περιστατικών που εκτιμήθηκε ότι σχετίζονται με την έκθεση: 139.619 περιστατικά.
Η εικόνα αυτή έρχεται σε αντίθεση με την Αφρική, τη Νοτιοανατολική Ασία και την Ανατολική Μεσόγειο, όπου ο επιπολασμός του βακτηρίου είναι επίσης υψηλός, αλλά τα εκτιμώμενα ποσοστά καρκίνων του εντέρου που αποδίδονται στην έκθεση στο βακτήριο ήταν συγκριτικά χαμηλότερα.
Τέλος, σε 4 μελέτες παρατήρησης που παρείχαν σχετικά δεδομένα, η θεραπεία εκρίζωσης του H. pylori συσχετίστηκε με μειωμένο κίνδυνο εμφάνισης της νόσου, αλλά μόνο μετά την πάροδο 10 ετών.
Ποιοι επηρεάζονται περισσότερο
Σύμφωνα με τα στοιχεία της ανάλυσης, το έτος γέννησης παίζει επίσης ρόλο. Οι ερευνητές εντόπισαν μια τάση σύμφωνα με την οποία η πιθανή συμβολή της έκθεσης στο H. pylori στον καρκίνο του παχέος εντέρου ήταν μεγαλύτερη στις νεότερες γενιές.
Η εκτιμώμενη αναλογία ήταν 9,5% για όσους είχαν γεννηθεί πριν από το 1947, περίπου 10% για τις γενιές 1948-1962 και έφτανε το 15% μεταξύ όσων γεννήθηκαν από το 1963 έως το 1977. Πρόκειται, πάντως, για διερευνητικό εύρημα και όχι για απόδειξη ότι οι νεότερες γενιές που έχουν μολυνθεί από H. pylori θα εμφανίσουν συχνότερα καρκίνο.
Πώς ερμηνεύονται τελικά τα ευρήματα;
Οι ερευνητές επισημαίνουν ότι ο καρκίνος του παχέος εντέρου δεν οφείλεται σε έναν μόνο παράγοντα. Η ηλικία και η γενετική προδιάθεση, αλλά και τροποποιήσιμοι παράγοντες που σχετίζονται με τη διατροφή και τον τρόπο ζωής, συνθέτουν ένα πολύπλοκο πλέγμα κινδύνου. Σε παγκόσμιο επίπεδο, μάλιστα, οι συγκεκριμένοι παράγοντες εκτιμάται ότι ευθύνονται για μεγαλύτερο ποσοστό περιστατικών καρκίνου του εντέρου σε σχέση με το H. pylori, προσθέτουν.
«Ο έλεγχος του H. pylori σε επίπεδο πληθυσμού μπορεί να συμβάλει στην πρόληψη του καρκίνου του στομάχου και, εφόσον η σχέση με τον καρκίνο του εντέρου αποδειχθεί αιτιώδης, θα μπορούσε να μειώσει και αυτή την επιβάρυνση σε περιοχές με υψηλό επιπολασμό. Ωστόσο, η επιτυχία μιας τέτοιας στρατηγικής εξαρτάται από την τοπική επιδημιολογία, τις δυνατότητες του συστήματος υγείας και την ενσωμάτωσή της στα υφιστάμενα προγράμματα προσυμπτωματικού ελέγχου για τον καρκίνο του εντέρου», αναφέρουν οι ερευνητές.
Αντίστοιχα, προειδοποιούν ότι, όπως συμβαίνει και με την πρωτογενή πρόληψη του καρκίνου του στομάχου, η εκτεταμένη εφαρμογή θεραπείας εκρίζωσης του H. pylori δημιουργεί προβληματισμούς σχετικά με την ορθολογική χρήση των αντιβιοτικών, τη μικροβιακή αντοχή και τις ανεπιθύμητες ενέργειες της θεραπείας.
Γι’ αυτό και το επόμενο βήμα, καταλήγουν, είναι κρίσιμο: καλά σχεδιασμένες, μακροχρόνιες προοπτικές μελέτες και τυχαιοποιημένες κλινικές δοκιμές θα πρέπει να δείξουν εάν η σχέση είναι πράγματι αιτιώδης και, κυρίως, εάν η εκρίζωση του H. pylori μπορεί να μεταφραστεί σε πραγματική μείωση των περιστατικών καρκίνου του παχέος εντέρου.
Διαβάστε επίσης
Καρκίνος: Πόσο κινδυνεύουμε όταν καθόμαστε συνεχόμενα για πάνω από 30′
Δύο προϊόντα που πρέπει να ξεφορτωθούμε από το μπάνιο για το καλό του εντέρου
Αναπαραγωγή άρθου από εδώ
